|
I.ULUSAL ÖLÇÜMBİLİM KONGRESİ SONUÇ BİLDİRGESİ
Gümrük Birliği aşamasında olan Ülkemiz Sanayisi son birkaç yıldır yakın
gelecekteki şiddetli rekabet koşullarının ayrımına vararak yoğun bir
küreselleşme çabası içerisine girmiştir. Çağdaş anlamda küreselleşmek için hem
üst düzey yapılanma ki bunun adına günümüzde Toplam Kalite Yönetimi diyoruz ve
hem de alt yapı olmadan üst yapıyı ayakta tutmak mümkün değildir. Buradan alt
yapıdan kasıt uluslar arası standartlar haline getirilmiş kalite sistemleridir.
aliteyi temin etmeye yönelik bu sistemlerin öngördüğü en önemli koşullardan
birisi ise ölçümlerin doğruluğunun kanıtlanabilir, izlenebilir olmasıdır.
Bu bağlamda Kongre Yürütme Kurulu olarak uygulayıcı olan sanayicimizi
kalibrasyon, izlenebilirlik, akreditasyon vb. konularda yetkili ağızlardan
bilgilendirmek ve yasa koyucuya çağdaş yapılanmalardan örnekler vererek
yönlendirmek amaçları doğrultusunda I.Ulusal Ölçümbilim Kongresini
gerçekleştirdik.
Kongre süresince sunulan bildiri ve görüşler çerçevesinde varılabilecek
sonuçları 3’e ayırmak mümkündür.
1.Bilimsel
TÜBİTAK Ulusal Metroloji Enstitüsü (UME) yetkin kadrosu ve yönetimiyle
küreselleşme çerçevesinde başarılı bilimsel çalışmalarını sürdürmekte birçok
konuda yeterliliğini uluslararası düzeyde kanıtladığı gibi bazı konularda en
iyiler düzeyine oldukça kısa bir sürede gelmiştir. UME’nin bilimsel anlamda
ölçümbilim çatısının en üstünde olmak ve Türkiye’yi temsil etme yetki ve
yeterliliğine sahip olması konusunda görüş birliğine varılmıştır.
2.Yasal
Entegre olmayı düşündüğümüz toplulukların bu konudaki yapılanmaları
incelendiğinde yasal birtakım düzenlemelerin gerekliliği ortaya çıkmaktadır.
Yasal düzenlemeler UME’nin, TSE’nin ve Sanayi ve Ticaret Bakanlığı’nın üst
yapıdaki yerini görev ve sorumluluklarının orta kademe yapılanmaları, denetleme
organlarını tanımlamalı, kullanıcı yani sanayiciye yol gösterici olmalıdır.
Bu bağlamda en önemli adım Milli Kalite Konseyi ve Milli Akreditasyon Konseyi
çalışmalarının en geniş katılımlarla tekrar başlatılması olacaktır.
3. İşlevsel
Kongre süresince katılımın beklentilerin üzerinde olmasının yanı sıra
sanayicimizin ve orta kademe kalibrasyon laboratuar yöneticilerinin yasal
boşluklarından ötürü ne yapacakları arayışı içerisinde oldukları
gözlemlenmiştir. Bugün birçok sanayi kuruluşumuzu dış müşterilerinin isteği ile
yönlendirilmesi doğrultusunda kalibrasyon ve sertifikasyon gereksinimlerine
Türkiye dışından veya yabancı ortaklı iç şirketlerden karşılanmaktadır.
Sağlıklı düzenlemeler sonucunda hem olası karışıklıklar ortadan kalkacak hem de
milyar dolar düzeyinde ifade edilebilecek rakamlar Türkiye’de kalacaktır. Sonuç
olarak her ne şekilde ve kimlerle olursa olsun ülke çıkarları ön planda
tutularak yapılacak yasal düzenlemelere ivedilikle ihtiyacımız vardır.
Necmi MUNGAN
Kongre Yürütme Kurulu Başkanı
II.ULUSAL ÖLÇÜMBİLİM KONGRESİ SONUÇ BİLDİRGESİ
II.Ulusal Ölçümbilim Kongresi 23-24 Ekim 1997 tarihinde Eskişehir’de
gerçekleştirildi. Kongreyi yaklaşık 200 kişi izlemiş olup, Bilimsel Metroloji,
Endüstriyel Metroloji, Kalite ve Metroloji ilişkisi konu başlıkları altında 21
tebliğ ve 35 poster sunulmuştur. Bu sunuşlarda metroloji, kalibrasyon, test,
akreditasyon, gümrük birliğinden doğan hak ve yükümlülüklerimiz, Avrupa
Birliği’nde düzenlenmiş ve düzenlenmemiş alanda işaretlendirme, UME’nin yaptığı
bilimsel çalışmalar, yurtdışında gösterdiği başarılar, verdiği hizmetlerle
ikincil seviye laboratuarlar için ürettiği cihazlar ve ikincil seviye
laboratuarların yaptıkları çalışmalar, verdikleri hizmetlerle TKS
akreditasyonuna sahip olabilmek için yaptıkları ve kazandıkları deneyimler
işlenmiştir.
Kongrenin birinci gününde gerçekleştirilen, MMO Temsilcisinin yönettiği, TMMOB,
UME, TSE ve İSO temsilcilerinin katıldığı Panelde “Gümrük Birliği Uyum Yasaları
Çerçevesinde Türkiye Akreditasyon Konseyinin Oluşumu” konusu işlenmiş, Avrupa ve
dünyadaki oluşumlar değerlendirilerek, laboratuar, sistem, ürün/hizmet ve
personel belgelendirmeleri konusunda nasıl bir akreditasyon sistemi kurulması
gerektiğinin cevabı araştırılmıştır. Ülkemizde AB Ülkeleri tarafından
tanınırlığı olan Ulusal bir Akreditasyon Konseyi ve buna uygun alt kuruluşlar
oluşturulamadığı için üreticilerin bu hizmetleri Gümrük Birliği Anlaşması
uyarınca AB ülkelerinden çok yüksek fiyatlarla satın almak zorunda kaldıkları,
aksi halde topluluk ülkeleri tarafından standardizasyon, ölçüm, kalibraj,
kalite, akreditasyon test ve belgelendirme konusunda konulan teknik engelleri
aşamadıkları, bunun da maliyetleri dolayısı ile rekabet edilebilirliği olumsuz
yönde etkilediği vurgulanmış, ilgili tüm kurum, kuruluş ve taraflar arası
gerekli konsensün sağlanarak, özerk, bağımsız, tanınır bir Ulusal Akreditasyon
Konseyinin oluşturulması doğrultusunda gerekli tüm teknik ve hukuksal
düzenlemelerin ivedilikle tamamlanması gerektiği görüşü dile getirilmiştir.
Kongreye paralel olarak düzenlenen sergiye 7 kuruluş katılmıştır. Kalibrasyon,
eğitim ve diğer hizmetlerle ilgili olarak düzenlenen sergi katılımcılardan büyük
bir ilgi görmüş ve kuruluşlar arasındaki iletişimin gelişmesinde önemli bir rol
oynamaya başlamıştır.
Başarılı bir şekilde organize edilen kongre ve sergiye gösterilen ilginin
büyüklüğü gelecek kongreye ümitle bakılmasına neden olmuştur.
II.ULUSAL ÖLÇÜMBİLİM KONGRESİ
SONUÇ BİLDİRGESİ KURULU
III. ULUSAL ÖLÇÜMBİLİM KONGRESİ
SONUÇ BİLDİRGESİ
Ölçümbilim bir ülkede ölçme, standartlaşma, kontrol ve kalite sistemlerinin alt
yapısını oluşturarak kalite güvenliği için ürün özelliklerinin belirlenmesine ve
kontrolüne ilişkin kapsamlı bir sistemin oluşmasını sağlar.
Ülkemizde bu alanda gözlenen çok yönlü eksiklikler, ulusal kalite politikamızın
geliştirilmemiş olması ve buna uygun yasal düzenlemelerin henüz yaşama
geçirilememesi, personel, laboratuvar ve eğitim eksikliği, laboratuvar ve
akreditasyon konularındaki boşluklar, kalibrasyon, eğitim ve danışmanlık
hizmetleri için kuruluşların nitel ve nicel yetersizliği bu parametrelerin
sanayide uygulanabilirliğini zorlaştırmakta ve bu nedenle sanayimizde büyük
ölçekte zorluklar yaşanmaktadır.
Bu amaçla TMMOB Makina Mühendisleri Odası tarafından Eskişehir’de
gerçekleştirilen III. Ulusal Ölçümbilim Kongresinde aşağıda belirtilen konular,
akademisyen ve uygulayıcılar tarafından kapsamlı bir şekilde tartışılarak şu
sonuçlar çıkartılmıştır;
- Ulusal ölçümbilim sistemi, ölçme ve kalibrasyon, akreditasyon, bilimsel
ölçümbilim, sanayideki ölçümbilim sistemi içindeki uygulamalar, yasal ölçümbilim
ana başlıkları altında 29 bildiri sözlü, 28 bildiri poster olarak sunuldu. Bunun
yanı sıra Eskişehir sanayi bölgesindeki kuruluşlarda gerçekleştirilen ölçme ve
kalibrasyon altyapısını belirlemeye yönelik yapılan anketin sonuçları kongreye
sunularak sonuçları değerlendirilmiştir.
- Diğer tüm sektörlerde olduğu gibi yaşamsal önemi olan sağlık sektöründe de
tıbbi cihazların kalibrasyonunun önemi vurgulanarak, hizmet üretim sürecinin her
aşamasında kullanılan tıbbi cihazların güvenirliğinin sağlanması, günümüzdeki
teknolojik gelişmelere uygun hale getirilmesinin teşhis ve tedavide hizmet
kalitesini yükselteceği görüşü öne çıkmıştır.
- Yeni kalite anlayışının bir ön koşulu olan kalibrasyon ve izlenebilirlik,
organize olmuş bir ölçme sisteminin gerekliliğini ve ölçümbilim alanında belgeli
ve eğitimli personel gereksiniminin önemini ortaya çıkarmıştır.
- Ülkelerin farklı uygulamaları sonucunda ortaya çıkan ölçümbilimle ilgili
sorunların çözümünde akreditasyon kuruluşlarının bağımsız, tarafsız ve tüzel
kişiliğe haiz kamu ya da özel kuruluşların yetkilendirilmesi gerekmektedir. Bu
doğrultuda ülkemizde de Türkiye Akreditasyon Konseyinin (TÜRKAK) ilgili tüm
tarafların katılımıyla devlet güvencesi altında Avrupa Birliğinde ön görüldüğü
gibi ekonomik ve idari yönden bağımsız ve tarafsız bir şekilde örgütlenmesi
gerekmektedir. Akreditasyon sisteminin yasal zemine oturtulabilmesi için
Akreditasyon Konseyi kuruluş ve görevleri hakkındaki yasal düzenlemenin
ivedilikle yapılması gerekmektedir. Yasanın çıkmasıyla bu alandaki
belirsizliklere, kurumlar ve sektörler arası iletişim sorunlarına kalıcı
çözümler getirilmiş olacaktır.
Kongreyle birlikte açılan III. Ulusal Ölçümbilim Ölçme Cihazları ve Takımları
Sergisi de katılımcılar tarafından ilgiyle izlenmiş ve sergiye katılan kurum ve
kuruluşlar kalibrasyon, eğitim ve diğer hizmetlerle ilgili bilgi ve
birikimlerini aktarmışlardır.
IV.ULUSAL ÖLÇÜMBİLİM KONGRESİ SONUÇ BİLDİRGESİ
TMMOB Makina Mühendisleri Odası adına MMO Eskişehir Şubesi Sekreteryalığında
25-26 Ekim 2001 tarihlerinde Eskişehir’de gerçekleştirilen IV.Ulusal Ölçümbilim
Kongresinde; Ulusal, Bölgesel ve Uluslar arası Endüstriyel Ölçümbilim,
Kalibrasyon-Bilimsel Ölçümbilim ve bu alandaki gelişmeler, Kalibrasyon-Hizmet
Sektörü, Kalibrasyon Eğitimi, Endüstriyel Ölçümbilim ve Teknik Düzenlemeler
başlıkları altında 27 bildiri sunulmuş ve 275 izleyicinin katılımıyla ölçümbilim
tüm boyutlarıyla tartışılmıştır.
Kongrenin birinci gününde T.C. Sanayi ve Ticaret Bakanlığı Ölçüler ve
Standartlar Genel Müdürlüğü, TSE, TÜBİTAK-UME, KOSGEB, TÜRKAK’tan birer
temsilcinin katıldığı açış oturumunda kurum yetkilileri, ölçümbilim konusunda
kurumlarının yeri, çalışmaları, amaçları konusunda katılımcılara geniş kapsamlı
bilgi aktarmışlardır.
Ülkemizde sanayimiz ve özellikle KOBİ’ler için büyük önem taşıyan, Türk
Akreditasyon Kurumu’ nun kurulması, ile verilen belgelerin uluslar arası
tanınırlığını ve geçerliliğini arttıracağından ihraç ürünlerimizin dünya
piyasalarından teknik engellerle karşılaşmamasını sağlayacaktır. Gümrük
duvarlarının giderek yok olduğu ve ülkelerin teknik korumacılığa yöneldiği
günümüzde ihraç ürünlerimizin sağlıklı bir biçimde belgelendirilmesi de Türkiye
Akreditasyon Sisteminin iyi işlemesiyle ancak mümkün olabilecektir. Bu sayede
hem yurtdışındaki kuruluşlara verilen yüksek belgelendirme ücreti, hem de ürün
analizi için geçen süre ve yurtdışındaki akredite edilmiş kuruluşlara
gönderilmesi için gereken nakliye giderleri en aza indirilmiş olacaktır.
Bilimsel araştırmalar ve endüstriyel çalışmaların temeli, veri toplama,
değerlendirme ve yorumlamaya dayanır. Veri toplamayı sağlamak için ölçme
işlemini gerçekleştirmenin gerekliliği de bilinen bir gerçektir. Ülkemizde
ölçümbilimin önemi, bu konuda eğitim almış mühendis ve eğitmen gereksinimi, ISO
9000 Kalite Belgelendirme çalışmalarının yaygınlaştırılmasından sonra ancak
anlaşılabilmiştir. Bunun yanı sıra ölçümbilim konusundaki eğitimlerin yaygın
olmayışı ve yüksek ücretli olması da ciddi bir sorun olarak güncelliğini
korumaya devam etmektedir. Ayrıca ölçümbilim konusundaki eğitimin ülkemizde
yaygınlaşması anlamında, ilgili kurumların üniversitelerle birlikte çalışma
zemini oluşturmaları gerekmektedir.
Bu amaçla düzenlenen IV.Ulusal Ölçümbilim Kongresi’nin sonunda konunun ilgili
kurum ve kuruluşların temsilcilerinin katılımıyla düzenlenen panelde “TÜRKAK
Sürecinde Laboratuvar Akreditasyonu” konusu ele alınmış; kongrede sunulan
bildirilerden ve panel sonucu ortaya çıkan görüşlerden ilgili kurumlara ve
kamuoyuna sunulmak üzere aşağıdaki bulgular ortaya çıkmıştır;
Yasal ölçümbilimin, mevcut yapısıyla gereksinimleri yeterince karşılayamadığı
gerçeği ortaya konulmuş olup, bu kurumun özerk bir yapıya kavuşturulup,
(Endüstriyel Ölçümbilim de TÜRKAK ve TSE, Bilimsel Ölçümbilim de TÜBİTAK UME
benzeri organizasyonel yapılar) fiziki altyapı sorununun çözülerek, daha
işlevsel bir hale getirilmesi zorunluluğu ortaya çıkmıştır.
Yasal ölçümbilim, bilimsel ölçümbilim ve endüstriyel ölçümbilim konusunda
faaliyet gösteren kurumlar arasındaki eşgüdüm sağlanmalıdır.
Laboratuvarların sektör bazında envanterleri çıkartılmalıdır.
Yasal ölçümbilim üretici, tüketici ve ithalatçı boyutuyla ele alınmalıdır.
,
TÜRKAK oluşturacağı uzman havuzuyla her sektörde akreditasyon çalışmalarına
ivedilikle başlamalı, ülke genelinde akreditasyon uygulamaları tekdüze bir
yapıya kavuşturulmalıdır.
4703 sayılı Ürün Güvenilirliği kanun kapsamında konunun ilgili gerek kamu
gerekse diğer kesimlerce Üst yapıya yönelik çalışmalarda bir karmaşa gözlenmekte
ve koordinasyon paylaşım eksikliği olarak ifade edilebilecek olan bu ortamı daha
verimli kılmak ortak akıl yaratma hususunda meslek odalarına sektör derneklerine
önemli görevler düştüğü belirtilmiştir.
Ürün Güvenilirliğinin temelinde ürünün temel gereklere uygun olması
bulunmaktadır. Sanayi ürünleri alanında temel gereksinimleri belirten makina
imalat düzenlemeleri, bu kapsamda önem taşımaktadır. CE İşareti ile belirtilen
ürün uygunluğu için üretici sorumluluğuna karşılık uygunluk değerlendirmesini
yapacak kuruluşlara gereksinim vardır. Bu alanla ilgili olarak TMMOB ‘ ye bağlı
ilgili odalara ve kendi meslek alanında da MMO ‘ ya önemli görevler düştüğü
belirtilmiştir.
Ülkemizde sağlık alanında yaşanan ve insan hayatına mal olabilen hataların
ortadan kaldırılması için “sağlık hizmetlerinde yapılan ölçümler”in
güvenilirliği üzerinde önemle durulmalıdır. Bu kapsamda sağlık hizmetinin
kalitesi ele alındığında, ülkemizde gerek kamu, gerekse özel sağlık kuruluşları
arasında kalibrasyon çalışmaları yaygınlaştırılmalı, sistematik olarak
uygulanması ve sağlık hizmetinin kalitesini etkileyen bu önemli faktör kontrol
altına alınmalıdır.
Ülkemiz sanayisi krizlerden kurtulup büyüme sürecine tekrar girdiğinde,
ölçümbilim kurumlarına, kalibrasyon laboratuarlarına, bu labaratuvarlarda görev
alacak teknik personele ve bu personelin eğitilmesine mutlaka günümüzden daha
fazla gereksinim duyulacaktır. Bunun yanı sıra Metroloji Mühendisliği ve
Metroloji Uzmanlığı programları da üzerinde ciddi olarak düşünülmesi gereken
eğitim önerileri olarak ortaya çıkmıştır.
Labaratuvarların, test labaratuvarlarının ve kalibrasyon merkezlerinin teknik
altyapı ve donanımlarının oluşturulmasına yönelik gerekli çalışmalar hızla
tamamlanmalı, dünyadaki uygulamalara paralel olarak EN ISO/IEC 17025 standartlar
serisine uygun hale getirilmelidir.
V. ULUSAL ÖLÇÜMBİLİM KONGRESİ SONUÇ BİLDİRGESİ
Ülkemizin sanayi alanında üretimi, buna bağlı olarak ihracat ve ithalatı gün
geçtikçe artmaktadır. Bu durum; yüksek doğrulukta ve tekrarlanabilir ölçümlere
duyulan ihtiyaç ile birlikte gelişen teknolojiye uyum sorununu ortaya
çıkarmıştır. Günümüzde kullanılan teknolojinin kalitesinin sürdürülmesinde
kalibrasyonun temel unsurlardan biri olduğu görülmektedir.
Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Makina Mühendisleri Odası 1995, 1997,
1999 ve 2001 yıllarında olmak üzere dört kez Ulusal Ölçümbilim Kongresi
düzenlemiş, bu kongrelerde; bilimsel, endüstriyel ve yasal ölçümbilim esas ve
uygulama içerikleri işlenmiş ve sorunlar tartışılmıştır.
V. Ölçümbilim Kongresi ve Sergisi, kurumsallaşan ve gelenekselleşen özelliğiyle
9-10 Ekim 2003 tarihleri arasında Makina Mühendisleri Odası adına Eskişehir
Şubesi yürütücülüğünde Eskişehir'de gerçekleştirilmiştir. Bu kongrede, ana konu
"KALİBRASYON KAVRAM ve UYGULAMALARI" temelinde endüstriyel, bilimsel ve yasal
ölçümbilim alanlarında, sektörel (sağlık, gıda, kimya, mekanik vb.) bazda ulusal
ve uluslararası yeni gelişmelerle, Avrupa Birliğine uyum çerçevesindeki sorunlar
ele alınmış, ölçümbilim uygulamalarındaki yeni teknolojilerin, standartların
irdelenmesi ile, ölçümbilim konusunda eğitim ve uzmanlaşma yolları irdelenerek
tartışılmıştır.
Kongre 20 kurum ve kuruluş tarafından desteklenmiş, kongre boyunca toplam 6
oturumda 26 adet bildiri sunulmuştur. Kongre süresince 1 panel, 1 sunum, 4 kurs
gerçekleştirilmiştir. Kongre boyunca düzenlenen sergiye sektöre ürün ve hizmet
üreten, bir kuruluş katılmıştır. Kongre ve sergiyi 50'ye yakın delege olmak
üzere 200'e yakın mühendis, teknik eleman ve üniversite öğrencisi izlemiştir.
Oturumlarda ölçümbilim alanında teknik gelişmelerin, sektörde yapılan AR-GE
çalışmalarının tanıtıldığı, sektörel yenilik bilgi ve deneyimlerin paylaşıldığı
özgün bildiriler sunulmuştur.
Panelde ise, Ülke ve Odamız gündeminde önemli bir yer tutan, "Ürün Güvenilirliği
İçin CE Uygulamaları ve Kalibrasyon" Kamu, Üniversite ve Sektör Temsilcilerince
tartışılmış görüş ve öneriler paylaşılmıştır.
Kongrede "Kumpas, Mikrometre, Mihengir ve Ölçü Saati Kalibrasyonu", "Sayısal
Termometre Kalibrasyonu", "Basınç Ölçer (Manometre, Vakummetre) Kalibrasyonu",
"Terazi kalibrasyonu" konularında 4 farklı kurs gerçekleştirilmiş, bu kurslara
gösterilen yoğun ilgi ve katılım sürekli eğitim anlayışımızın ne kadar önemli
olduğunun bir göstergesi olmuştur.
Odamız kamuoyuna olan sorumluluğunun bilinciyle, benzer etkinliklerinde olduğu
gibi kongremizin bilim ve teknolojinin ışığında etkin bir tartışma ortamı
yaratarak, önemli bir platform oluşturduğu düşüncesindedir. Bu bağlamda etkinlik
boyunca yapılan tartışmalarla, aşağıda elde edilenlerin kamuoyunun bilgisine
sunulmasına karar verilmiştir.
Makina Mühendisleri Odası, AB yeni yaklaşım direktifleri kapsamında bulunan ve
meslek alanlarımızla ilgili altı konuda uygunluk değerlendirme kuruluşu olmak
için ilgili yönetmelik hükümlerine uygun olarak hazırladığı başvuru dosyalarını
Sanayi ve Ticaret Bakanlığına iletmiştir. MMO olarak 3 Ocak 2003 tarihinde
yapılan başvurularımızla ilgili, sürecin sonuçlandırılması yönünde ilgili
bakanlığımızca çalışma yürütülmesini talep etmekteyiz.
Makina Mühendisleri Odası'nca sürdürülen Teknik Hizmetlerin, akredite edilmesi
için hazırlanan dosya TÜRKAK tarafından incelenmektedir. 21 Kasım 2002 tarihinde
yapılan başvuru konusunda da sürecin sonuçlandırılmasına yönelik TÜRKAK'ca çaba
harcanması gerekmektedir.
Yeni yaklaşım direktifleri çerçevesinde zorunlu uygulamaya geçilen yönetmelikler
alanında, kamusal denetim mekanizmalarının biran once oluşturulması
gerekmektedir. MMO piyasa gözetimi ve denetimi konsunda üzerine düşecek her
görevi yerine getirmeye hazırdır.
Türkiye'de kamu, üniversite ve özel kurumların bünyesinde ülkenin ihtiyacının
ötesinde laboratuvarlar olması, bu laboratuvarları denetleme, değerlendirme ve
akreditasyonları yönünde karar verme yeterliliğine sahip denetçilerin olması, bu
denetçileri izleyen ulusal akreditasyon kurumunun var olması artık hiç zaman
yitirilmeden tüm ülke deney ve kalibrasyonların yapıldığı bir laboratuvar
alanına dönüştürülmesi gerekliliğini ortaya çıkartmaktadır.
Atıl laboratuvar ve test ve ölçüm ekipmanlarının oluşmasının önüne geçilmesi
için Ulusal laboratuvar envanterinin çıkarılması konusunda çalışma yapılmalıdır.
Sağlık alanında kullanılan test ve ölçüm ekipmanlarının kalibrasyonlarının
yapılması konusu Sağlık Bakanlığı, UME, TSE ile birlikte değerlendirilmelidir.
Orta seviyedeki teknik mesleki eğitim kurumlarında verilen eğitim programları
içerisinde metroloji eğitiminin yeterli düzeyde ve nitelikte olmak üzere eğitim
programlarına dahil edilmesi için Milli Eğitim Bakanlığı, ilgili kuruluşlar ile
işbirliği içerisinde çalışmalar başlatmalıdır. Ayrıca yüksek okul ve
üniversitelerde ilgili bölümlerin açılması çalışmaları hızlandırılmalı, diğer
bölümlerde teorik ve pratik ölçme bilgisi eğitimi oranının yükseltilmesi
çalışmaları yapılmalıdır.
Yasal ölçümbilim alanında mevcut yapının günün gereksinimlerini karşılamakta
yetersiz kaldığı ifade edilerek bilimsel ve endüstriyel ölçümbilim alanlarında
var olan yapı benzeri özerk organizasyona ihtiyaç duyulduğu vurgulanmıştır.
TÜRKAK akreditasyon sürecinin beklenenden yavaş geliştiği, dolayısı ile ulusal
boyutda akredite olan kurum kuruluş sayısının yetersiz kaldığı belirtilerek,
gerek TÜRKAK gerekse akreditasyon sürecindeki kurum kuruluşların ortak
sorumluluk ve çabası ile gelişim sağlanabileceği değerlendirmesi yapılmıştır.
TÜRKAK akreditasyon işlemininin özverili ve mali açıdan külfetli olması
nedeniyle; KOSGEB, TTGV, TÜBİTAK vb. kurumlarca sürecin çekici ve teşvik edici
hale getirilmesi için çaba harcanmalıdır.
V. Ulusal Ölçümbilim Kongresi ve Sergisinin niteliği ve niceliğiyle çağdaş,
demokratik, sanayileşen, üreten bir Türkiye yaratılması sürecine katkıda
bulunacağı inancıyla yukarıdaki istemlerimizin yaşama geçirilmesinin takipçisi
olacağımızı bildiririz.
VI. ULUSAL ÖLÇÜM BİLİM KONGRESİ SONUÇ BİLDİRGESİ
VI. Ulusal Ölçümbilim Kongresi, Makina Mühendisleri Odası adına Makina
Mühendisleri Odası Eskişehir Şubesi tarafından Eskişehir Osmangazi Üniversitesi
Meşelik Kampüsü Prof. Dr. Necla Özdemir Konferans Salonunda 17-18 Kasım 2005
tarihlerinde gerçekleştirilmiştir. Kongrede, “AB Teknik Mevzuatı ve Türkiye’deki
Durumu”, “CE İşaretlemesi ve Uygulamaları”, “Piyasa Denetimi ve Gözetimi”
konularında 3 adet panel; “Ölçümbilim Konusunda Dünya ve Türkiye’deki Mevcut
Durum ve Değerlendirilmesi”, “Bilimsel Ölçümbilim”, “Endüstriyel Ölçümbilim” ve
“Yasal Ölçümbilim” ana başlıkları altında 5 oturumda 20 bildiri ile ayrıca 20
adet poster bildiri sunulmuştur.
Ayrıca; Kimyasal Kalibrasyon-Akış Kapları ve Rotasyonel Vizkozimetreler,
Endüstriyel Tesislerde Infra-Red Termometre, Termal Sıcaklık Kamerası
Kullanılarak Koruyucu Bakım Çalışmaları, Genel Metroloji ISO-9000 7.6 Maddeleri,
Dokümantasyon ISO 17025 Standart Tanıtımı, Boyutsal Kalibrasyon-Kumpas,
Mikrometre, Ölçüm Belirsizliği ve Manometre Kalibrasyon Belirsizlik Örneği
konularında 70 kişinin katıldığı 5 atölye çalışması gerçekleştirilmiştir.
Kongreyle birlikte düzenlenen VI. Ulusal Ölçümbilim Ölçme Takımları ve Cihazları
Sergisi’ne 7 kurum ve kuruluş katılmış, faaliyetleri hakkında bilgi aktarımında
bulunarak cihaz ve ekipmanlarını sergilemişlerdir.
Kongrede yapılan değerlendirmelerden hareketle aşağıdaki Sonuç Bildirgesi
kamuoyunun bilgisine sunulmaktadır.
Küreselleşme sürecinin yaşandığı dünyamızda, ulusal devletlerin sanayi ve
ekonomileri zayıflatılarak küresel güçlerin egemenliği pekiştirilmektedir. Bu
süreçte emek yoğun teknolojilerden ileri teknoloji uygulamalarına geçiş çabaları
ulusal sanayimizi, ekonomimizi ve dolayısıyla Ölçüm Bilim teknolojilerini de
yoğun bir şekilde etkilemektedir. Türkiye’nin Ölçüm Bilim ve özellikle
kalibrasyon, eğitim-belgelendirme, akreditasyon alanında uluslararası alan ve
organizasyonlarda eşit haklar elde etmesi için ulusal bir örgütlenmenin
gerçekleştirilmesi ve bu konuyla ilgili ciddi ve yaygın bir uğraş verilmesi
gerekmektedir.
Ülkemizde bu alanda gözlenen çok yönlü eksiklikler, sanayimizde büyük sıkıntılar
yaşanmasına neden olmaktadır. Yasal düzenlemelerin henüz yaşama geçirilememesi,
personel ve eğitim eksikliği, kalibrasyon, akreditasyon ve izlenebilirlik
konularındaki yetersizlikler bu alandaki üretimleri kısıtlı kılmaktadır.
Bu konularda Kongre gündemi çerçevesinde görüşülüp tartışılan konular ve yapılan
vurgular ile bağlantılı olarak saptanan gerekliliklerin uygulamaya geçirilmesi,
ulusal ölçümbilimin gelişmesine önemli katkılar sağlayacaktır.
1- Türk Standartları Enstitüsü CEN (Avrupa Standartlar Komitesi,) CENELEC
(Avrupa Elektronik Standartlar Komitesi) üyesi olmakla birlikte, Avrupa Birliği
standart hazırlama çalışmalarına ülke olarak katkımız istenen düzeyde değildir.
Ulusal, uluslararası ve bölgesel standartlara henüz hazırlık aşamasında iken
katılım sağlanmalıdır. Bu konuda meslek odaları, üniversiteler, sivil toplum
kuruluşları ve tüketici örgütlerine önemli görevler düşmekte ve bu kesimlerin
ulusal yansımayı teminen aynı komitelere katılımı sağlanmalıdır.
2- İthal malların denetiminin gümrüklerde yapılmasının, mal çeşitliliği ve
sayısı göz önüne alındığında, zaman ve para açısından büyük kayıplara neden
olmakta, konunun risk değerlendirme temeline dayalı riskli ürünler, riskli
ülkeler yaklaşımıyla gerçekleştirilmeli ve bunun için gerekli altyapı konuyla
ilgili Makina Mühendisleri Odası ile bütün tarafların bir araya gelmesiyle
oluşturulmalıdır.
3- Teknik Mevzuatın uyumlaştırılması kapsamında Sanayi ve Ticaret Bakanlığı
bünyesinde oluşturulan teknik komitelerde Makina Mühendisleri Odası ve diger
meslek odalarının temsiliyeti mutlaka sağlanmalıdır.
4- TÜRKAK tarafından akredite edilen personel, sistem ve ürün belgelendirme
kuruluşları, deney ve kalibrasyon laboratuvarları ile muayene kuruluşları
sayısının yeterli sayıda olmamasından hareketle, bu konuda TÜRKAK ve yetkili
kuruluşların gerekli özendirme ve yönlendirmeleri yapması, teşvikler sağlanması
gerekmektedir. Üniversite laboratuvarlarının akredite edilerek kullanımlarının
önemli bir rahatlık sağlayacağı hususu Kongrede ayrıca belirtilmiştir.
5- Kongrede AB ile ülkemiz arasında gerçekleştirilmekte olan üyelik
müzakerelerinin 35 alanda sürdürüldüğü belirtilerek, bunların arasında yer alan
17 alanın Sanayi ve Ticaret Bakanlığı sorumluluğunda yürütüldüğü ifade edilmiş,
Sanayi Odaları, Ticaret Odaları, Makina Mühendisleri Odası ve meslek odalarından
bu sürece katkı beklendiği belirtilmiştir. Türk Mühendis ve Mimar Odaları
Birliği (TMMOB) önderliğinde başta Makina Mühendisleri Odası olmak üzere
TMMOB’ye bağlı diğer Odaların bu süreci mücadele süreci olarak değerlendirdiği
ve beklenen katkının sağlanması için çalışmalar yürütüldüğü bilgisi verilmiştir.
6- Teknik mevzuat uyumu konusunda gelişmelerin olduğu, ancak uygulamada aynı
gelişmenin olmadığı, bunun da altyapı yetersizliklerinden (standartlar,
belgelendirme ve onaylanmış kuruluş yetersizliği ile akredite laboratuarların
eksikliği vb.) kaynaklandığı belirtilerek, içinde bulunulan durumun gerek maddi
gerekse mühendislik uygulamalarını içeren kaynakların kullanılamaması nedeniyle
ülkemiz için kaygı verici olarak değerlendirilmiştir.
7- Piyasa gözetimi ve denetiminin 4077, 4703 kapsamında yapıldığı ancak geçiş
süreci sıkıntılarının yaşandığı dönemde gerekli görülen iyileştirme ve
değerlendirmelerin bütün tarafların katılımıyla gerçekleştirilmesi
gerekmektedir.
8- Onaylanmış Kuruluş süreci yaşayan Makina Mühendisleri Odası’nın başvuruda
bulunduğu 6 konuda (makina emniyeti, asansör, sıcak su kazanları, gaz yakan
cihazlar, basınçlı ekipmanlar, basit basınçlı kaplar) gerek personel, gerekse
örgütsel yaygınlık çerçevesinde artıları olduğu, bu bilgi birikimiyle piyasa
gözetim ve denetim faaliyetlerinde aktif rol alabileceği gerçeği ortaya
çıkmıştır.
9- Öçümbilimin temel alındığı derslerin, gerek teknik lise eğitim programlarına
gerekse mühendislik eğitimi programlarına dahil edilmesinin uygun olacağı
belirtilmiştir.
10- Akredite olmuş kuruluş sayısının AB’de 7.000 civarındayken, ülkemizde bu
sayının 84 olmasının çok yetersiz kaldığı, bunun büyük miktarda döviz kaybına
sebep olduğu ve bu sayının en azından ulusal sanayimiz için yeterli düzeye
gelmesi doğrultusunda tüm kesimlerin ortaklaşa bir çaba içine girmesi gerektiği,
ülkemizdeki yetişmiş eleman potansiyeli göz önüne alındığında öz kaynaklarımızın
yeterince değerlendirilmediği sonucuna varılmıştır.
VI. Ulusal Ölçümbilim Kongresi’nin çağdaş, bağımsız, demokratik, sanayileşen,
üreten bir Türkiye yaratılması sürecine katkıda bulunacağı inancı ile yukarıdaki
görüş ve önerilerimizin yaşama geçirilmesinin takipçisi olacağımızı bildiririz.
|